Bir Şehrin Hafızası; Nazif KARAÇAM

Bazı isimler vardır, kendileri adına değer üretirken yaşadıkları yere de değer katarlar. Nazif KARAÇAM onlardan birisi. O, kendi toprağına derine kök salmış bir çınar. O, kalemini oynattığı sürece Kırklareli’nin tazelenen hafızası.

Onun, Kırklareli’ye birçok aydın ismi yetiştirmiş, ilin Pınarhisar ilçesine bağlı Poyralı köyünde başlayan ve bugüne değin gelen 80 yıllık öyküsünü, onu yıllardır yakından takip eden Öğr.Gör. Münür SAYGIN kaleme aldı.

Yazarın izniyle sayfalarımıza taşımaktan büyük mutluluk ve gurur duyuyor, bu değerli katkısı için de Sayın Münür SAYGIN’a sonsuz şükranlarımızı sunuyoruz.

NAZİF KARAÇAM

     Bir çınarın hikayesi

Nazif KARAÇAM, 18 Nisan 1930 tarihinde Kırklareli’nin Pınarhisar ilçesine bağlı Poyralı köyünde doğdu. Ataları 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı sonunda Bulgaristan’dan buraya gelmişlerdir. Aile, Osmanlı Devleti’ nin son yıllarında Yenileşme ve Islahat Hareketleri’ ne uyum sağlamış, eğitime öncelik vermiş bir ailedir.

KARAÇAM, ilkokulu köyünde okuduktan sonra gittiği Kepirtepe Köy Enstitüsü’nden 1948 yılında mezun oldu. 25 yıl öğretmenlik sür4esinde sınıf öğretmenliği, kütüphaneci öğretmen ve rehber öğretmen olarak görev yaptı.

Öğrenci iken yazarlığa başladı.  Gayemiz  başlıklı ilk yazısı 1947 yılında, Lüleburgaz ÖZDİLEK gazetesinde yayınlandı. O yıllarda İstanbul gazetelerinden İlk Telgraf ve Bizim Türkiye dergisinde de yazılar yazmaya başladı. Daha sonraki yıllarda Türkiye’ nin günlük ünlü gazetelerinden Türk Sesi, Cumhuriyet, Hür Vatan ve Milliyet gazetelerinde makaleler yazdı.

Hürriyet ve Milliyet gazetelerinin Trakya bölge sayfalarında çalıştı. Bu gazetelerle birlikte Türk Sesi, Cumhuriyet ve bazı haber ajanslarında muhabirlik yaptı. Damla, Yücel, Varlık, Dernek, Pazar Postası, Özveri, Yeni Adam, Oluşum, Yöre, Ozan Ağacı gibi dergilerde çeşitli konularda yazılar yayımladı. Yerel gazetelerden Trakya’ da çıkan Trakya’ da Yeşilyurt, Yeni İstikbal, Gerçek, Kırklareli, Atayolu, Önadım, Değişim, Çözüm, Trakya Gündemi, Edirne Haber, Tekirdağ Doğuş, Yeni İnan, Trakya 2000, Keşan Saros, Şarköy’ ün Sesi azetelerinde köşe yazarlığı yaptı. Bu gazetelerden bazılarının yazıişleri müdürlüklerinde bulundu. Cumhuriyet’ te 12 yıl süre ile ara sıra makaleler, haber yazılar yazdı. KARAÇAM’ ın yazarlık gücünü ilk keşfeden Cumhuriyet gazetesinin sahibi ve başyazarı Nadir NADİ oldu.

Nazif KARAÇAM, Birleşmiş Milletler Teşkilatı’ nın 1951 ve 1953 yıllarında Türkiye’de Birleşmiş Milletler ve Milletlerarası Dayanışma Kavramının Gelişmesi ve Birleşmiş Milletler Teknik Yardım ve Barış, Milletlerin Vazifeleri ve Milletlerarası Sorumlulukları konularındaki fikir ve makale yarışmalarını kazandı. 1970 yılında Japonya’ da açılan Birleşmiş Milletler Üniversitesi’ nin kurulmasını dünyaya öneren 150 kişi arasında yerini aldı.

1974 yılında Kırklareli basın tarihinde ilk kadın gazeteci ve gazete sahibi olan eşi Sebahat KARAÇAM’ın satın aldığı Atayolu gazetesini iki yıl çıkardı. 1976 yılında Kırklareli’de haftada ikişer gün çıkan Trakya’da Yeşilyurt, Yeni İstikbal, Hürses, Atayolu, Kırklareli gazete ve matbaa sahiplerini bir şirket çatısı altında toplayan Nazif KARAÇAM, Kırklareli’nin ilk günlük gazetesi olan Trakya’ da Yeşilyurt’u şirket adına çıkarttı. Bu Kırklareli basın tarihinde günlük gazete çıkarmada ilk adım oldu.

Nazif KARAÇAM, birçok yerli ve yabancı yazar ve bilimadamı ile araştırmalara katıldı. Onlardan bazılarının eserlerinde kaynak kişi ve referans olarak yer aldı. 1962 yılında Türkiye’de yaptığı araştırmalar kapsamında Kırklareli’ ne gelen İngiltere Cambridge Üniversitesi öğretim üyelerinden müzikolog ve Türkolog Prof.Dr. Laurance PICKEN’in sonradan yazdığı 800 sayfalık Folk Musical Instruments of Turkey  ( Türk Halk Müziği Çalgıları ) kitabında kaynak kişi olarak yer aldı.

Bu bilimadamı ile 20 yıl araştırma konuları üzerine mektuplaştı. Türkiye’nin ünlü halk çalgıcıları, zurna sanatçısı Kırklarelili Hüseyin İNHANLI, nam-ı diğer KARA HÜSEYİN’in erik ağacından yaptığı zurnanın Cambridge Üniversitesi Dünya Halk Çalgıları Müzesi’ne Kırklareli-Türkiye adı ile konulmasını sağladı. Henüz Türkçe’ ye çevrilmemiş olan bu kitapta Kırklareli-Türkiye patentli zurna fotoğrafının yer almasını, Kırklareli’ nin tarihi halk çalgıları hakkında geniş bilgiler bulunmasını sağladı.

Nazif KARAÇAM’ın İngiliz araştırmacıyla Kırklareli halk çalgıları kültürü hakkında verdiği bilgiler arasında, zurna kamışı bitkisinden söz etmesi dikkat çekmiştir. Bunun üzerine yapılan araştırmada bu bitkinin İngiliz Kraliyet Şahane Botanik Bahçeleri Koleksiyonu’nda olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenler, Nazif KARAÇAM zurna kamışı bitkisini İngiltere’ye göndermiştir. İngiltere’de bitki üzerine yapılan bilimsel inceleme ve araştırma sonunda, Kırklareli deki bu bitkinin vatanının Avusturalya olduğu tespit edilmiştir. İngiltere Kraliyet Şahane Botanik Bahçeleri Direktörü Sir George TAYLOR, Nazif KARAÇAM’a yazdığı 14 Ocak 1964 tarihli resmi yazı ile, bitkinin bundan sonra Nazif KARAÇAM,Kırklareli-Türkiye adı ile anılacağını bildirmiştir.

Nazif KARAÇAM ( ortada ), Münür SAYGIN ( solda ) ve şair Mehmet KAYGISIZ ( sağda ) ile birlikte.

1973 yılında Alman tarihçi Prof. Klaus KREISER Türkiye Trakyası ( Doğu Trakya ) Yer İsimleri araştırması için Kırklareli’ne gelmiş, bir süre KARAÇAM ile yer isimleri üzerine araştırmalar yapmıştır. Bu çalışmlar dolayısı ile üç yıla yakın Nazif KARAÇAM ile mektupla bilgi alışverişinde bulunmuştur. Bu çalışmalar 1975 yılında Almanca, Türkçe ve Eski Türkçe ResimÇizelge ve Haritalara Göre Türkiye’nin Avrupa Yakasında Bulunan Yer İsimleri kitabı olarak çıkmıştır. Alman tarihçi 24.10.1973 tarihinde KARAÇAM’a yazdığı mektupla, KARAÇAM’ ın kitaplarını Münih Şarkiyat Enstitüsü Kütüphanesi’ne verdiğini bildirmiştir. Nazif KARAÇAM’ın bir başka kitabı da Amerika Senatosu Kongre Kütüphanesi’ne konulmuş bulunmaktadır.

Nazif KARAÇAM, 1976 yılında TBMM başkanı Kemal GÜVEN’in resmi davetlisi olarak “Türkiye Büyük Millet Meclisi Anıtlar Dizisi Önfikir Araştırmaları Toplantısı”na bir bildiri ile katıldı. KARAÇAM’ın bu bildirisi toplantı tutanakları arasında yer alıp yayımlandı. Zamanın Adalet Partisi meclis grubu salonunda yapılan bu toplantıya Cumhurbaşkanı Fahri KORUTÜRK, Cumhuriyet Senatosu Başkanı Kemal ARIBURNU, Meclis Başkanı Kemal GÜVEN, hükümet üyeleri ve 250’ye yakın sanatçı, fikir ve bilim adamı ile siyasetçi katıldı. Bu toplantıda bildiri sunabilmek için bildirinin daha önce bir komisyon tarafından kabul edilmiş olması gerekiyordu.

Nazif KARAÇAM 1971 yılında Kırklareli Eski Eserler Koruma Kurulu, 1975 yılında da Ankara Atatürk Esntitüsü Bildirici Üyeliği’ne seçildi. Prof.Dr. Anıl ÇEÇEN’ in değerendirmesine göre KARAÇAM Türkiye’nin ünlü Atatürkçüleri arasında yer aldı. Ankara’da Halkevleri Kültür Vakfı, Trakyalılar Yardımlaşma-Dayanışma-Araştırma ve Tanıtma Vakfı kurucu üyesi oldu.

Nazif KARAÇAM, 1985 yılında Belçika Kraliyet Müzik Konservatuarı direktörü Huber BOONE’ın resmi bir yazısı üzerine Kırklareli ve Trakya Gaydacıları ile ilgili bir araştırma yaptı. Tespit ettiği gaydacıların, Belçika Müzik Enstitüsü Müzesi’ nin düzenlediği Fotoğraflarla Tulumlu Çalgılar Sergisi’nde Kırklareli ve Türkiye’ yi temsil etmelerini sağladı. Fotoğraflarla gaydacılar, Belçika Kraliyet Müzik Konservatuarı, Müzik Enstrumanları Müzesi’ nde Kırklareli-Türkiye adı ile yer aldı.

Nazif KARAÇAM, bilgi paylaşımını ve topluma hizmeti ön planda tutan biri olarak tanınmıştır. Bu nedenle birçok sosyal, kültürel kuruluşların ve organizasyonların içinde ve başında bulundu. Yeşilay, Verem Savaş, Çocuk Esirgeme Kurumu, Kırklarelispor, Türk Kütüphaneciler, Halkevi, Türk Basın Birliği derneklerinin başkanlıklarını yaptı, yönetimlerinde bulundu. Kırklareli Gazeteciler Cemiyeti kurucuları arasında yer aldı. Ayrıca Halkevleri Genel Merkez Yönetim Kurulu üyeliği, Genel Denetleme Kurulu Başkanlığı, Halkevleri Trakya ve Marmara Bölge Başkanlığı görevlerinde bulundu.

Şu anda müze olarak kullanılan ve 1930 yılında Atatürk’ ün Kırklareli’ye gelişinde Kırklareli belediye binası olarak ziyaret ettiği bina; 1970 yılında aylık 15 Lira kira ile Halkevine verilen bu bina kiralandıktan bir ay sonra Kırklareli belediye meclis kararıyla yıktırılmak istendi. O sırada Kırklareli Halkevi başkanı olan Nazif KARAÇAM, Başbakanlık Anıtlar Yüksek Kurulu’ na başvurarak yıkım kararını durdurdu, bu binanın müze olmasını önerdi. 22 yıl mücadele edip amacına ulaştı. Müzede sergilenecek tarihi eserlerin temini için ve yine müzede yer alan tahid edilmiş av ve yaban hayatını canlandıran seksiyonun Türkiye’ de ilk defa ilimizde gerçekleştirilmesini sağlamıştır.

Nazif KARAÇAM, bilgi birikimi ile birçok bilimsel toplantıya konuşmacı olarak davet edilmiş ve bildiriler sunmuştur. 1956 yılında İstanbul’da yapılan, Uluslararası Alkolizm Kongresi’ne Türkiye delegesi olarak katıldı. Kendisi halen Türkiye Sanatçılar ve Sanatseverer Derneği, İstanbul Şehir Kütüphanesini Kurma ve Yaşatma Derneği, Türk Kütüphaneciler Derneği, Türkiye Gazeteciler Cemiyeti ve Türk İlim ve Edebiyat Eseri Sahipleri Meslek Birliği üyesidir.

1969 yılında Atatürk Kırklareli’ nde, 1970 yılında Bütün Yönleri ile Kırklareli ve İlçeleri, 1984 yılında Ulusal Kurtuluş Savaşı’nda TrakyaBir Mücadelenin Perde Arkası, en son 1995 yılında 720 sayfalık Efsaneden Gerçeğe Kırklareli kitabını yazdı. 1974 yılında Cumhuriyet gazetesinde Şahane Rumeli’ nin Ölümü,Balkan Savaşı yazı dizisini yayımladı. Ayrıca Çanakkale Savaşları’ na katılmış 400′ e yakın savaş kahramanı ile yaptığı röpörtajları Yurt Sevgisiyle Yaşayanlar adıyla yayımladı.

1979 yılında Bulgaristan ve Romanya’ ya yaptığı geziyi Balkanlar’da On Gün başlığı altında 60 gün süren yazı dizisi halinde yayımladı.

61 Yıldan beri araştıran, yazan Nazif KARAÇAM bu süreçte yerel, özel radyo ve TV.lerde panel, açıkoturum ve sempozyumlara konuşmacı olarak davet edilmiş, bildiriler sunmuş, konferanslar vermiş, yorum ve değerlendirmeler yapmıştır.

KARAÇAM, gazetecilik ve yazarlık hayatında şimdiye kadar toplam 5 ulusal, 17 yerel gazete ve 11 dergide yirmibeş binin üstüde makale yazdı.

Nazif KARAÇAM bu süreçte Türk Edebiyatı, Kim Kimdir, Türk Kültür ve Edebiyat Adamları ansiklopedilerinde yer aldı. 2006 Yılında İstanbul Gazeteciler Derneği’ nin Babıali’ de 50 Altın Yıl ve Türk Gazeteciler Cemiyeti’ nin %0 Yılın Üstünde Burhan FELEK Basın Ödülleri’ ni aldı.

KARAÇAM, 1999 yılında kurucuları arasında bulunduğu Kırklar’ın Sesi Şairler Grubu’na 8 yıl başkanlık yaptı. Yirmiye yakın şairi tanıttı. Şiirlerini değerlendirdi, kitap çıkarmalarına öncülük etti. Kırklareli’ nde 80’e yakın Trakyalı şairin katılımı ile şiir dinletileri toplantılarını gerçekleştirdi. Kırklareli’de ilk defa şairler ve yazarlar gecesi yapılmasını ve ödüllendirilmesini sağladı.

Bu grup 2008 yılının Eylül’ünde dernekleşerek tüzel bir statü kazanmak istedi. Nazif KARAÇAM önderliğinde,ben ve bu işe gönül veren arkadaşlar birleşerek Kırklareli Kültür Sanat ve Edebiyatçılar Derneği, kısaca KIRKSEDERi kurduk. Kısa sürede birçok kültür, sanat ve edebi etkinlikte bulunarak sesini duyuran derneğimizde Nazif KARAÇAM halen yönetim kurulu başkanlığını, ben de başkan yardımcılığı görevini yürütmekteyiz.

Nazif KARAÇAM evli ve iki çocuk babasıdır.Sekiz yıldan beri Alzheimer hastası ve beyni karanlığa gömülmüş olan eşine bakmakta, kalan zamanında yazmaya devam etmekte, sosyal ve kültürel etkinliklerde bulunmaktadır. Şu anda kendisi Kırklareli Önadım’ da günlük, Tekridağ Yeni İnan, Şarköy’ ün Sesi gazetelerinde haftalık, Yöre dergisinde ise aylık araştırma yazıları yazmakta, Kırklareli’ni Geçmişten Geleceğe Taşıyanlar, Yeryüzünün İtilmişleri-Romanlar, Trakya’nın Aydınlanmasında Şeyh Bedrettin Etkisi ve Pınarhisar’ ın Tarihi adlı kitapları üzerine çalışmaktadır.

Kısa bir süre önce 80 yaşına basan değerli üstadımız görüldüğü gibi tüm zorluklara rağmen halen büyük bir gayretle araştırmalarına devam etmekte, ulaştığı bilgileri ve bunlarla ilgili yorumlarını yazılarında ve toplantılarda bizlerle paylaşarak mutlu olmaktadır.

Değerli üstadımıza; Kırklareli’ nin tarih ve kültürüne yaptığı çok önemli katkılardan dolayı teşekkür eder, sağlıklı ve üretken daha nice yıllar dilerim.

Yazı : Öğr.Gör. Münür SAYGIN

Facebooktwittergoogle_pluspinterestmail